Ο αθλητισμός στο Ηράκλειο μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο

Special
11:54 | 17/04/2018

Ένα σπάνιο δημοσίευμα της εφημερίδας «Αθλητική Ηχώ» για τον αθλητισμό του Ηρακλείου κατά τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια εντόπισε το Capitano.gr.

Του Μάνου Ανδρουλάκη

Σε αυτό το απόσπασμα, το οποίο φέρει την υπογραφή του δημοσιογράφου Νίκου Φωτιάδη, αναφέρεται λεπτομερώς οτιδήποτε σχετίζεται με τα σωματεία, τις εγκαταστάσεις και τις ζημιές που προκλήθηκαν από τους Γερμανούς.

Το παρακάτω σπάνιο δημοσίευμα της «Αθλητική Ηχώ» μεταφέρεται μέσω του Capitano.gr

  • Οι καταστροφές των Ναζί

«Το Ηράκλειο διαθέτει άριστο έμψυχο αθλητικό υλικό, καθώς και πολυπληθές φίλαθλο κοινό.Πριν από τονπόλεμο είχε αξιόλογη αθλητική κίνηση σε όλους σχεδόν τους αγωνιστικούς κλάδους, καθώς και σοβαρή εκδρομική κίνηση.

Εκεί τελούνταν αγώνες στίβου, κολύμβησης,βόλεϊ, ποδοσφαίρου και αντισφαίρισης, πάντοτε με εξαιρετική επιτυχία.

Κατά την κατάληψη του Ηρακλείου από τους Γερμανούς, αυτοί κατέστρεψαν τις αθλητικές εγκαταστάσεις και άρπαξαν το αθλητικό υλικό των σωματείων (παπούτσια, φανέλες, όργανα κ.τ.λ).

Μεταξύ άλλων καταστράφηκαν τελείως οι εγκαταστάσεις της Ναυτικής Οργάνωσης Ηρακλείου (τμήματος της ΕΓΟΗ, ήτοι αποδυτήρια, έπιπλα, καθίσματα κ.τ.λ.).

Επίσης καταστράφηκαν οι εγκαταστάσεις της Οργάνωσης Αντισφαίρισης, οι οποίες ήταν εξαιρετικές.Περιλάμβαναν ένα λιθόκτιστο ισόγειο οίκημα με θαυμάσιαεπιπλωμένες αίθουσες.

Όταν αθλητικοί εκπρόσωποι από την Αθήνα επισκέπτονταν το Ηράκλειο, οι δεξιώσεις γίνονταν εκεί, όπως επίσης και οι επίσημες δεξιώσεις των αθλητικών σωματείων του Ηρακλείου.

Επίσης καταστράφηκαν οι εγκαταστάσεις του ναυτικού τμήματος της Αθλητικής Ένωσης «Ο Εργοτέλης».

Το μοναδικό γήπεδο του Ηρακλείου, ο «Χάνδαξ», εγκαταλείφθηκε κατά τηνΚατοχή και καταστράφηκε κι αυτό μετά την απελευθέρωση. Λόγω της ανώμαλης τότε κατάστασης καταλήφθηκε δυναμικά κι έκτοτε καλλιεργείται με σιτηρά.

athlitismos_irakleio.jpg#asset:13183


  • Χώρος στάθμευσης των Γερμανών το Εθνικό Γυμναστήριο

Αμέσως μόλις οι Γερμανοί αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν το Ηράκλειο, ένας μικρός αριθμός αγνών φιλάθλων και αθλητικών παραγόντων προσπάθησε να αναγεννήσει από την τέφρα του τον αθλητισμό στο Ηράκλειο.

Τα εμπόδια που είχαν αντιμετωπίσουν ήταν σχεδόν ανυπέρβλητα, αλλά δεν δείλιασαν να προσπαθήσουν να τα υπερπηδήσουν.

Οι ανωτέρω αθλητικοί παράγοντες αποτέλεσαν το πρώτο διοικητικό συμβούλιο της ΕΠΣΗ και με τη βοήθεια άλλων παραγόντων άρχισαν να εργάζονται για να παρουσιάσουν κάποια αθλητική κίνηση.Ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια ήταν η έλλειψη γηπέδου. Το Εθνικό Γυμναστήριο, του οποίου οι εργασίες διακόπηκαν κατά τον πόλεμο,ήταν κι αυτό όπως και το παλιό γήπεδο, τελείως κατεστραμμένο.

Οι Γερμανοί κατά την Κατοχή είχαν τοποθετήσει βαρέλια βενζίνης και το χρησιμοποιούσαν ως τόπο στάθμευσης των άχρηστων αυτοκινήτων.Στη μέση και κατά μήκος του στίβου είχε ανοίξει μία τάφρος μεγάλου βάθους και πλάτους. Τότε άρχισε μία πραγματική εξόρμηση. Με εράνους συγκεντρώθηκε το ποσό που χρειαζόταν για την ισοπέδωση του στίβου.

Για την περίφραξη του στίβου ο τότε λιμενάρχης Ηρακλείου κ. Κωνσταντίνος Θεοχάρης διέθεσε ευγενώς αρκετές σιδηροδοκούς και δικτυωτό σύρμα που χρησιμοποιούσαν οι Γερμανοί για την ανθυποβρυχιακή άμυνα του λιμανιού και έτσι έγινε μια πρόχειρη περίφραξη.

  • Απερίφρακτο γυμναστήριο, τσαμπατζήδες θεατές

Παράλληλα, καταβλήθηκε προσπάθεια αναδιοργάνωσης των αθλητικών σωματείων. Μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα αναδιοργανώθηκαν τα έξι από τα επτά αθλητικά σωματεία που υπήρχανπροπολεμικά στο Ηράκλειο και άρχισε μία εντατική κίνηση σε αγώνες ποδοσφαίρου.

Έκτοτε, διατηρήθηκε η αθλητική κίνηση, κυρίως όμως στο ποδόσφαιρο. Αγώνες στίβου δεν έγιναν στο Ηράκλειο από την απελευθέρωση, με εξαίρεση τον, υπό τον ΣΕΓΑΣ, ετήσιο αγώνα ανωμάλου δρόμου.

Οι πρώτοι αθλητικοί αγώνες έγιναν 10 ημέρες πριν από τα «ΣΤ’ Βενιζέλεια» και διεξήχθησαν προκειμένου να εκλεχθούν αθλητές για τη συγκεκριμένη διοργάνωση.

Η μη τέλεση αγώνων στίβουοφείλεταιστην παντελή έλλειψη αθλητικών εφοδίων στίβου. Τα αθλητικά σωματεία,που αντιμετωπίζουν κάθε τόσο ενδεχόμενο διάλυσης για οικονομικούς λόγους, δεν μπόρεσαν να προμηθευτούν έστω και τα πλέον στοιχειώδη εφόδια για τις προπονήσεις των αθλητών.

Από την απελευθέρωση και μετά κανένα εκ των αθλητικών σωματείων του Ηρακλείου έτυχε έστω και της ελάχιστης συνδρομής σε αθλητικά εφόδια από το υπουργείο Παιδείας.

Η έλλειψη κρατικού ενδιαφέροντος είναι ένας λόγος που δεν υπάρχει στο Ηράκλειο η εκτιμώμενη αθλητική κίνηση.Το ζήτημα της κρατικής ενίσχυσης δεν θα είχε σημασία αν υπήρχε ένα κατάλληλο γυμναστήριο που να είχε εισπράξεις. Αλλά το Εθνικό Γυμναστήριο είναι τελείως απερίφρακτο και οι θεατές παρακολουθούν τους αγώνες χωρίς να πληρώνουν.

Πολλές φορές συμβαίνει να μην καλύπτονται από τις εισπράξεις ούτε τα στοιχειώδη έξοδα, δηλαδή βάψιμο γηπέδου, αμοιβή διαιτητή κ.τ.λ. που δεν υπερβαίνουν τις 50-60.000.

Απόρροια της κατάστασης ήταν φυσικό να επέλθει κόπωση στους αθλητικούς παράγοντες του τόπου,διότι τα λίγα πρόσωπα που εργάζονται και πληρώνουν τα έξοδα συντήρησης από την τσέπη τους, εγκαταλείπουν τις εργασίες τους.Επείγουσα, λοιπόν, είναι η ανάγκη της ύπαρξης κατάλληλου γυμναστηρίου.

Το υπουργείο Παιδείας επιχορηγεί κάπου-κάπου το Εθνικό Γυμναστήριο, αλλά οι σχετικές πιστώσεις που εγγράφονται στον προϋπολογισμό είναι μικρές και έτσι μέχρι σήμερα δεν έγινε σχεδόν τίποτα.

Ο στίβος είναι τελείως ακατάλληλος και επικίνδυνος για τους αθλητές. Για να γίνει το Εθνικό Γυμναστήριο πραγματικό γυμναστήριο χρειάζεται να δοθούν σοβαρές χρηματικές ενισχύσεις.

athlitismos_irakleio2.jpg#asset:13184


  • Το στολίδι του Εργοτέλη

Στο Ηράκλειο επίσης υπάρχει και το γήπεδο Εργοτέλη που ανήκει στην Αθλητική Ένωση «ο Εργοτέλης».

Το γήπεδο αυτό ανήκει κατά κυριότητα στο δημόσιο και βρίσκεται επί των ενετικών τειχών του Ηρακλείου σε μία θαυμάσια τοποθεσία με εξαιρετική θέα.

Παραχωρήθηκε από το υπουργείο Παιδείας για 10 έτη με μορφή μισθώσεως και το υπουργείο εισπράττει το 5% από τις ακαθόριστες εισπράξεις των αγώνων.

Η αρχική παραχώρηση οφείλεται στον εξαιρετικό έφορο αρχαιοτήτων Ηρακλείου κ.Νικ. Πλάτωνα, ο οποίος έκανε θερμή εισήγηση στο αρχαιολογικό συμβούλιο του υπουργείου Παιδείας που έπρεπε να εγκρίνει την παραχώρηση, διότι τα ενετικά τείχη επί των οποίων είναι το γήπεδο, θεωρούνται ιστορικά διατηρητέα μνημεία.

Μετά την παραχώρηση του γηπέδου η δασική υπηρεσία του Ηρακλείου θέλησε να δεντροφυτεύσει και τον κυρίως στίβο.

Ο Εργοτέλης αγωνίστηκε για να πετύχει την παραχώρηση και εκ μέρους του υπουργείου Γεωργίας, πράγμα που έγινε κατόπιν ενεργειών των τοπικών αρχών Ηρακλείου και άλλων φιλάθλων των Αθηνών, ιδίως δε του κ. Παύλου Κυριαζή,ο οποίος με δημοσιογραφικό αγώνα και προσωπικές ενέργειες συνέβαλε στην παραχώρηση του γηπέδου. Το γήπεδο έχει το πλεονέκτημα και λόγω της θέσης του να πραγματοποιεί εισπράξεις. Χρειάζεται όμως να γίνουν μερικά απαραίτητα έργα για να θεωρείται τελείως περιφραγμένο.

Ήδη η εξωτερική του περίφραξη είναι πρόχειρη με αγκαθωτό σύρμα. Ο εσωτερικός στίβος είναι περιφραγμένος με συρματόπλεγμα και έτσι δεν εισέρχονται σε αυτό οι θεατές.

Στα πέριξ του κυρίως στίβου έχουν φυτευτεί περίπου 500 δενδρύλλια που όταν θα αναπτυχθούν, το γήπεδο Εργοτέλη θα έχει μία θαυμάσια πολιτισμένη εμφάνιση.

Λόγω του ανωτέρω πλεονεκτήματος στο γήπεδο Εργοτέλη οι σπουδαιότεροι ποδοσφαιρικοί αγώνες διεξάγονται εκεί.Για την κατασκευή του γηπέδου Εργοτέλη, το οποίο ήταν προηγουμένως ένας εγκαταλελειμμένος χώρος, εργάστηκαν το Δ.Σ., οι αθλητές και τα μέλη του Εργοτέλη με προσωπικές εργασίες, ενώ οι δαπάνες καταβλήθηκαν από τα μέλη των σωματείων.

athlitismos_irakleio3.jpg#asset:13189


  • Τα σωματεία του Ηρακλείου

Στο Ηράκλειο είναι σήμερα (τότε) έξι επίσημα αθλητικά σωματεία: η Ένωση Γυμναστικών Οργανώσεων (ΕΓΟΗ), ο Όμιλος Φιλάθλων Ηρακλείου (ΟΦΗ), ο Αθλητικός Όμιλος Ολυμπιακός, η Αθλητική Ένωση ο Εργοτέλης, ο Αθλητικός Όμιλος Ηρακλής και το ποδοσφαιρικό σωματείο Ερμής.

Εκ των ανωτέρω είναι μέλη του ΣΕΓΑΣ η ΕΓΟΗ, ο ΟΦΗ (;), ο Εργοτέλης και ο Ηρακλής. Ο Εργοτέλης είναι και μέλος της ΕΚΟΦ. Τα περισσότερα από τα παραπάνω σωματεία ασχολούνται κυρίως με το ποδόσφαιρο.

Τα σωματεία ΕΓΟΗ και Εργοτέλης έχουν σε λειτουργία και τμήμα βόλεϊ. Οργανωμένα αθλητικά τμήματα δεν έχει κανένα σωματείο, παρόλο που διαθέτουν αθλητές στίβου.

Ο Εργοτέλης έχει σε λειτουργία και κολυμβητικό τμήμα. Έχει διοργανώσει από την απελευθέρωση δύο φορές εσωτερικούς κολυμβητικούς αγώνες, πέρυσι δε διοργάνωσε κατόπιν εντολής της ΕΚΟΦ Παγκρήτιους αγώνες. Στους αγώνες αυτούς έλαβαν μέρος ο Εργοτέλης και ο Ναυτικός Όμιλος Χανίων.

Εκτός των ανωτέρω υπάρχουν και τα εξής σωματεία:

1) Η Οργάνωση Αντισφαίρισης, η οποία κατόρθωσε και πάλι να οικοδομήσει ένα ωραιότατο οίκημα και να κατασκευάσει δύο γήπεδα αντισφαίρισης.Εσχάτως οργάνωσε αγώνες αντισφαίρισης που είχαν εξαιρετική επιτυχία.

2) Ο Ελληνικός Ορειβατικός Σύνδεσμος (τμήμα Ηρακλείου) που έχει να επιδείξει εξαιρετική δράση

3) Η Περιηγητική Λέσχη Ηρακλείου, η οποία παρουσιάζει τόσο εξαιρετική δράση, ώστε να μας υποχρεώνει να ασχοληθούμε σύντομα ιδιαιτέρως.»

Το σύνολο του περιεχομένου και των υπηρεσιών του capitano.gr διατίθεται στους επισκέπτες για προσωπική χρήση.
Απαγορεύεται η χρήση ή επανεκπομπή του, σε οποιοδήποτε μέσο, με ή άνευ επεξεργασίας, χωρίς τη γραπτή άδεια του εκδότη.